AtIna

Atina (grč. Αθήνα) je glavni grad Grčke i jedan od najpoznatijih gradova u svijetu. Antička Atina je bila moćna grad-država i poznati centar obrazovanja i nauke. Nazvana je po boginji mudrosti iz grčke mitologije, Atheni.

Antička Atina

Atina je često nazivana kolijevkom zapadne civilizacije zbog svojih kulturnih doprinosa tijekom 4. i 5. vijeka p.n.e. Iz tog razdoblja u Atini je ostalo mnogo antičkih zgrada, umjetničkih djela itd. Najpoznatija je, dakako, Akropola, koja je priznata kao jedan od najboljih primjera klasične grčke umjetnosti i arhitekture.

Atina je bila jedan od najjačih polisa u Grčkoj. Svaki grčki grad ili polis bio je nezavisno središte kulturnog, političkog i trgovačkog života. Bio je okružen zidinama, imao je mjesto za zadnju odbranu akropolu, a na njoj su bili smješteni hramovi vrhovnih božanstava. Svaki je grad imao i jedan trg agoru koji je služio za trgovačke djelatnosti, skupove, te je bio administrativni i društveni centar. U agori se odvijao svakodnevni život.

Atinska Akropola je svoj konačan oblik dobila u 5. vijeku p.n.e., za vrijeme vladavine jednog od najznačajnijih državnika Perikla. U njegovo doba Atina je postala demokratska republika. Bogatašima je nametnuo visoke poreze, a novac koristio za uređenje Atine, posebice Akropole. Tada su napravljena brojna veličanstvena djela grčke umjetnosti. Stoga se razdoblje vladavine Perikla naziva “Zlatno doba” Atine. Tada su podignuti hramovi Partenon, Erehtion, hram božice Nike i svečani ulaz Propileje.

Moderna Atina

Logikom istorijskog prava, u Atini su održane Prve olimpijske igre modernog doba 1896. godine. Iako siromašna, zadužena je Grčka prihvatila priredbu i provedbu igara kao dobrodošao prilog opštem nastojanju da se oslobodi tragova prošlosti i kroči na put napretka. Za prve igre obnovljen je antički stadion Panatenaikon. Prve olimpijske igre otvorene su 6. aprila 1896. Sudjelovalo je 311 takmičara iz 13 zemalja. Natjecali su se samo muškarci. U Atini 1896. nije bilo olimpijske zastave, nije se palila vatra, niti izgovarala svečana zakletva. Sve je to uvedeno poslije, ali se u Atini 1896. prvi put svirala za tu priliku komponovana olimpijska himna.

Današnja Atina je moderan i velik grad sa populacijom od oko 750.000, dok na širem području grada živi oko 3,8 miliona ljudi. Glavni grad Grčke je u novu eru ušao sa Olimpijskim igrama 2004. godine. Hoteli su obnovljeni, muzeji renovirani, efi kasniji novi aerodrom napravljen pristupačnijim i prohodnijim, a Olimpijski stadion sa novom elegantnom kupolom od stakla i čelika je zauzeo svoje mjesto kao novi zaštitni znak grada. Najbolje od svega, javni saobraćaj je pojačan unaprijeđenim Atinskim metro sistemom, sjajnim novim stanicama koje su pretvorene u mini muzeje i koje prikazuju arheološko blago koje je iskopano u toku konstrukcije.

Renovirana ili ne, Atina uvijek zrači nekim posebnim šarmom, svojim živim karakterom koji osvajapreko desetine hiljada turista svake godine. Ulične prodavnice, vinske taverne, radnje suvenira i antički spomenici uklapaju se sa zgradama bilo da su nove ili stare. Za turiste najveća avantura je ta što je većina atrakcija pristupačna, u strogoj centralnoj oblasti grada u krugu sa zaštitnim znakom Akropoljem. Šetnja je najbolji način da se doživi atmosfera Atine, zato što je saobraćaj noćna mora.

Javni prevoz

Autobuski prevoz u Atini je jeftin i u odličnom stanju. Karte možete kupiti unaprijed na kiosku ili na glavnim stanicama. Tražite natpis “Isitíria edhó” (karte ovdje). Prodaju se individualne ili paket od 10 komada i moraju biti poništene u specijalnim mašinicama kada uđete u autobus. Ako ostajete na duže vrijeme, isplativo je kupiti mjesečnu kartu koja važi za sve autobuse, tramvaje i metro. Autobusi su inače vrlo nakrcani u podne pa je šetnja možda bolja opcija. Na raspolaganju su od 05:00 do 24:00 sata.

Javni saobraćaj u Atini pruža i autobuse za razgledanje turističkih atrakcija (br. 400), koji voze svakog dana na svakih pola sata od 07:30 do 21:00. Vožnja traje od 80 do 90 minuta. Karta se kupuje u autobusu i košta oko 5 eura. Metro je u posljednje vrijeme znatno unaprijeđen i proširen sa dvije nove linije, te ih sada ima ukupno 3. U podne metro ide na svaka 3 minuta, a tokom dana na 10 minuta. Metro se zatvara u ponoć, a kreće sa radom u 05:00. Tramvaji idu u prosjeku na svakih 8 minuta od 06:00 do 01:00 i na svakih 40 minuta od 01:00 do 06:00.

Bakšiš se uglavnom kreće oko 15% od računa. Vratarima, i drugom pomoćnom osoblju ostavlja se od 1,50 do 3 eura. Pušenje je zabranjeno tamo gdje je naznačeno, kao i na javnim mjestima i gradskom prevozu.

Klima

Grčka je generalno suha i topla zemlja u ljetnim mjesecima, sa temperaturama oko 31°C u avgustu. Zime su kišovite (posebno od oktobra do marta) sa prosječnom temperaturom od 13°C. Grčka ima oko 300 sunčanih dana u godini, a zimi snijeg pada uglavnom u planinskim predjelima, ali ponekad i u samom gradu.

Atina ima mnogo šta da ponudi, posebno tokom ljetnih mjeseci, kada se dešavaju brojni muzički događaji, ples i pozorišta na otvorenom. August Moon Festival, koji se održava svake godine na dan punog Mjeseca, uključuje najveća kulturna dešavanja koja Atinu postavljaju u centar geografske, kulturne i istorijske mape svijeta.

---------------------------------------------------------------------

Akropola

Oni koji dolaze u Atinu prvi put, smjesta se upućuju na Akropolu. Jako je malo onih koji se odmah ne srode sa slikom ove citadele antičke Atine, smještene visoko na vrhu ravne stijene iznad grada.

Ovo je mjesto gdje je Atina i klasična grčka civilizacija počela. Ruine očuvane do današnjih dana, datiraju još iz 4. vijeka.

Plaka

Dio starog grada Atine ispod Akropole je postao mjesto sakupljanja putnika i turista, naročito u vrele atinske večeri. Šetnja uskim uličicama Plake, pored antičkih spomenika, vizantijskih crkvi i džamija, sjajnih kuća i palata, kao i primamljivih vinskih taverni, predstavlja sjajnu zabavu.

Trg Sintagma

Trg je po svojoj formi srce moderne Atine, a sjedište je zgrade Parlamenta, izgrađene 1840. godine. Turisti fotografi šu neobično obučene gardiste ispred palate, koji se ceremonijalno smenjuju svakog sata. Trg je centralno mjesto za pristup glavnim atrakcijama Atine, naročito “muzeju milje” duž Vasilis Sofi jas Avenije, koja prolazi pored Sintagma trga. Ovd,e su načičkani mnogi muzeji, kao što su Benaki muzej i Vizantijski muzej.

Antička Agora

Načičkani nizbrdo od Akropole nalaze se ostaci Agore, antičkog komercijalnog i građanskog centra Atine, gdje su nekada šetali i razgovarali veliki fi lozofi Sokrat i Platon. Kada je bio ponižen i očajan, Sokrat je izvršio samoubistvo u zatvoru na jugozapadnom uglu Agore, popivši otrov. Ova oblast je obilježena ruinama brojnih antičkih zgrada, uključujući i Dionizijev teatar (najstariji teatar na svijetu, gdje su izvođeni veliki komadi Ashilusa, Sofoklea i Euripida). Jedna od restaurisanih zgrada je bila Stoja Atalosa iz 200 g.n.e., dugačka promenada sa visokim krovom, koja je neka kombinacija palate suda, opštinske kancelarije i trgovačkog centra u klasičnoj Grčkoj. Rekonstruisana zgrada danas je muzej, koji na svom velikom prostoru prikazuje umjetničke predmete iz 5.000 godina duge Atinske istorije.

Kolonaki

Za fenomenalan panoramski pogled sa Akropole, najbolje u toku zalaska sunca, moguće je uspeti se žičarom uz padinu Likavitos brda sa Kolonaki trga. Šine se penju 278m uzbrdo, iznad grada. Na vrhu su kafi ći kao i sjajni hor kapele Agios Giorgos (Sveti Đjorđe) koji ide zajedno sa spektakularnim pogledom na grad. Nemojte propustiti da probate Metaxu, najpoznatiji grčki konjak. Najmlađi je tri godine, a što je stariji, to je kvalitetniji i cjenjeniji.